#ÖneÇıkarılanProfiller, #SağlamTipler ve Diğerleri: Hornet’in Anlık Bir Fotoğrafı

Dergi Makalesi, 2021


İnternet, kuir bireyler gibi dezavantajlı gruplar için özellikle partner arayışı sürecinde daha güvenli bir platform olarak öne çıkıyor,1 sağladığı anonimlik2 ile kişilerin ortak ilgi alanları ve arzuları etrafında fiziksel mekanın kısıtlarını aşıp bir araya gelmelerini kolaylaştırıyor.3 Bu araştırma, kendini “gey [sic] sosyal ağı”4 olarak tanımlayan Hornet uygulamasının Türkiye’deki kuir bireyler için ne tür özgürleştirici olanakları ve sınırlayıcı yanları olduğunu tartışmaya açmayı hedefliyor.

Grindr, Hornet, Scruff gibi konum tabanlı kuir tanışma uygulamaları, kullanıcıya civardaki diğer kullanıcıları gösterir; birbirleriyle sohbet etme, fotoğraf/konum paylaşma imkanları sunar. Çoğunlukla kullanıcıların birbirlerinin yüz ve vücut fotoğraflarını görmelerini iletişimin gerekliliklerinden biri olarak kurgulayan bu uygulamaların odağında görsellik yer alır. Farklı kullanıcı yelpazelerine sahip bu ve benzeri uygulamalar arasından kendisini “en kapsamlı gey, bi, trans ve kuir uygulaması” olarak tanımlayan Grindr’ın5 Türkiye’de erişime kapatılmasının6 ardından Hornet, Türkiye’de en çok kullanılan eşcinsel uygulaması haline geldi.7 Hornet, muadili Grindr’ın aksine, kullanıcıların içerik oluşturmasına izin veren tasarımı ve sağlarlıkları8 (affordance) itibariyle konum tabanlı bir tanışma uygulamasının ötesinde Türkiye’de (ve dünyada) eşcinsel, trans ve “meraklı” bireyler arasında popülerleşmiş bir sosyal medya olarak öne çıkıyor. Bu nedenle bu araştırma, Hornet’i diğer uygulamalardan farklı kılan iki özelliği olan akış sayfasını (feed) ve kullanıcı profil ve içeriklerindeki hashtag kullanımını Türkiye’deki kuir sosyalleşmesine etkisi bakımından tartışmaya açar.

1. Gudelunas, D. (2012). There’s an App for that: The Uses and Gratifications of Online Social Networks for Gay Men. Sexuality & Culture, 16(4), 347-365. doi:10.1007/s12119-012-9127-4; Rosenfeld, M. J., ve Thomas, R. J. (2012). Searching for a Mate: The Rise of the Internet as a Social Intermediary. American Sociological Review, 77(4), 523-547. doi: 10.1177/0003122412448050.
2. Bargh, J. A., ve McKenna, K. (2004). The Internet and Social Life. Annual Review of Psychology, 55(1), 573-590. doi: 10.1146/annurev.psych.55.090902.141922.

3. Tunnell, A. (2016). Queering Tumblr: Considering Safe (Cyber)Spaces for Queer Communities. Queer Codes: Studies in Gender Sexuality and the Digital. http://www.mikhelproulx.com/queercodes/alyse-tunnell/queering-tumblr-considering-safe-cyberspaces-for-queer-communities/ (Erişim tarihi: Mayıs 2020).

4. Hornet Gay Sosyal Ağı. (t.y.). https://hornet.com/ (Erişim tarihi: Haziran 2020).

5. About Grindr. (t.y.). https://www.grindr.com/about (Erişim tarihi: Mayıs 2020).

6. Akpınar, Ö. (27 Mart 2015). Eşcinsel uygulamasına sansür Anayasa Mahkemesi’nde. https://www.kaosgl.org/haber/escinsel-uygulamasina-sansur-anayasa-mahkemesirsquonde (Erişim tarihi: Mayıs 2020).

7. Hornet Staff. (2019). Hornet Has Officially Changed ‘The Gay App’ Forever. https://hornet.com/about/hornet-changes-gay-app (Erişim tarihi: Mayıs 2020).

8. Burada Gibson’ın sağlarlık (affordance) kavramını teknolojilerin tasarlanan/öngörülen kullanım senaryolarının kullanıcı yorumlarına/doğaçlamalarına açık olduğunu vurgulamak amacıyla ödünç alıyorum. Kavrama dair ayrıntılı bir tartışma için bkz. Gibson, J. J. (1977). The Theory of Affordances. In R. Shaw & J. Bransford (Eds.), Perceiving, Acting and Knowing: Toward an Ecological Psychology (pp. 67-82). Hillsdale, New Jersey: Lawrence Erlbaum; Gibson, J. J. (1979). The Ecological Approach to Visual Perception. New York: Psychology Press.



Taşdizen, Burak. 2021. “#ÖneÇıkarılanProfil’ler, #SağlamTipler ve Diğerleri: Hornet’in Anlık Bir Fotoğrafı” Beyond Istanbul, Mekânda Adalet ve Toplumsal Cinsiyet, hazırlayanlar: Cenk Özbay ve Zeynep Gülru Göker. İstanbul: Mekânda Adalet Derneği, ss. 81-85.








Find me at


Burak Taşdizen
Orient-Institut Istanbul
Susam Sokak 16, D. 8
TR—34433 Cihangir – Istanbul
phone +90—212—2936067 ext. 128
e-mail tasdizen@oiist.org


Twitter
Instagram
Instagram2
LinkedIn
ResearchGate

ORCID
Google Scholar